Srebrenica, oud en nieuw 1994/1995

Oud en Nieuw! Oud en Nieuw in oorlogsgebied, zonder vuurwerk, zonder je geliefden, maar met je ‘familie’! Tja, zo’n gevoel van verbondenheid is er het afgelopen half jaar wél ontstaan! We hebben Bataljonsfeest gehad! De eetzaal was omgeturnd en iedereen is in feeststemming! Niet alleen dat het oudjaars-avond is, maar ook omdat het nieuwe jaar bereikt is! Het jaar 1994 kan worden afgesloten en het nieuwe jaar, het moment van thuiskomst, wordt ingeluid!

Iedereen ontving T-shirts en iedereen werd verplicht om in trainingspak of meegebrachte kleding te lopen of zich (wanneer zij dienst hadden) zich op de achtergrond te bewegen. Er werden duidelijke afspraken gemaakt dat de Bar-crew bonnen, die werden uitgedeeld, ontvangen werden waarvan er 2 voor bier waren en 3 bonnen voor fris. De stelregel bleef, dat er niet meer als twee bier per persoon zouden worden genuttigd!

Ik zelf maakte die avond deel uit van deze Bar-crew en kwamen erachter dat de bonnen die werden ingeleverd ‘per ongeluk’ aan de blikjes bier bleven hangen! (Wanneer iemand een blikje bier bestelde, pakten we het “bier-bonnetje” aan en gaven deze geplakt op het blikje door de condens, op het te ontvangen blikje, waardoor de persoon het blikje gratis kreeg)
En ja, dan kan het wel eens voor komen, dat een persoon iets meer bier drinkt, dan de twee blikjes!

Naast de bar hadden we ook nog een soort ‘lounge’-ruimte ingedeeld, met de lachwekkende naam; ‘the bleu oistern’ welke volgens velen op de kleur van onze baretten sloeg, maar eigenlijk vanuit de film ‘police academy’ kwam en in die film de naam van de Homo-bar was! Leuk dus, wanneer je de Bataljons Commandant (en veel (staf-)kaderleden) de hele avond daar zag staan!
Ook werd er door een Sergeant van onze Compagnie met de dames van onze eenheid opgetreden en werd het optreden van “Marco Borsato” als hilarisch gezien! Deze was net doorgebroken met zijn ‘dromen zijn bedrog’ in Nederland, maar we konden de echte Marco niet invliegen.

Nadat onze eigen radiocrew de diverse dansplaten opzette, barste het feest los! Toen de klok 00:00 uur naderde, begon iedereen af te tellen! Nadat het nieuwe jaar werd ingeluid met het volkslied, feliciteerde iedereen elkaar en liep ik naar de Ops-room! Hier de collega die dienst had, ‘overvallen’ en contact gezocht met de Observatie Posten!
Ook hier werd uitzinnig gereageerd, omdat iedereen wist, dat we nog maar één week in dit geitenland zouden zitten!

Via de sateliet heb ik, alhoewel het druk was, nog even naar huis gebeld en ook daar de nieuwjaars-wensen over gebracht!

20120429-133119.jpg

Advertenties

Srebrenica, 26 december 1994 (2e Kerstdag)

Vandaag was het onze beurt voor het Kerstmaaltijd! Iedereen werd gevraagd om schone kleren aan te doen, voor zover het kon met gepoetste schoenen, om zo respectvol en dankbaar naar onze koks te kunnen zijn! Toen we de trap naar de eetzaal op gingen vielen we in een verbazing! De tafels stonden in lange rijen naast elkaar, de tafels waren gedekt en overal stonden kaarsen! Op elke tafel hadden we een fles rode- en witte wijn. Toen we gingen zitten, werden we bediend door collega’s van de Verbandplaats en het Hospitaal!

De soep werd opgediend en deze was zo op en toen werd het buffet geopend!

Met verbazing liepen we langs de tafels.. Deze lagen vol vlees, vol verse groente en nog meer vlees! Waarschijnlijk had de Keukengroep dit alles gespaard tijdens onze mini-mize, of hadden ze een lokaal boertje zijn ‘complete schuur met vee opgekocht’, want er lag zoveel! En zelfs een toetje!!

Onder de bediening zat ook onze Doc, die flessen wijn uitdeelde, dus je begrijpt wel hoe het bij onze tafel ging! Zo’n kerstdiner vergeet je nooit meer en zal je de rest van je leven blijven onthouden! En dat allemaal door onze keukengroep!

Na deze overweldigende avond, toch maar de bar geopend en bardienst gedraaid! Ookal had ik alcohol op en mocht dat officieel niet, hebben we een zeer gezellige avond gedraaid, waarbij niet iedereen zich hield aan de “twee-biertjes-per-dag”-regel! Maar ja, het was kerst!

Wat mij wel verbaaste, was dat we ná sluiting (00:30 uur) nog even in de Pre-fabs verder ‘gefeest’ waar ik er achter kwam dat sommige collega’s via de locale bevolking ‘Slibowitz’ hadden verkregen en waarbij deze als ‘slaapmuts’ werd genomen! Ergens bedenk je direct dat sommigen het wel nodig hebben, gelet wat zij hebben mee gemaakt!

Volgende week is het 1995!! dan hoeven we nog maar een paar dagen, want ik ga de 8e januari al op rotatie! Terug naar Zagreb! De 11e vliegen we!

Srebrenica, 25 december 1994 (1e Kerstdag)

Tijdens mijn verlof had ik contact gelegd met Radio 538, door een nummer aan te vragen voor mijn eenheid. Radio 538 bleek in Nederland alleen over de kabel te kunnen worden ontvangen, omdat zij nog geen Ether-frequentie hadden gekregen, maar wij deze in de Enclave door de Ether knalden. Dit hadden zij tot zich genomen en in samenwerking met het thuisfront-commité hadden zij de gehele dag aan ons gewijd, waarbij het thuisfront berichten achter lieten, welke dan werden uitgezonden!

De impact die zo’n bericht had, is niet te beschrijven en iedereen was er voor elkaar voor mentale ondersteuning. Ik zat op de wachtpost achterop de Compound, toen ik over de radio een bericht voor mij hoorde;
“Dit bericht is voor de Jager der Eerste Klasse Gijsbertsen.. Via deze leuke weg, wensen wij jou en de hele Charlie Compagnie hele fijne kerstdagen! Nog even volhouden en dan ben je weer terug.. Veel kussen van Pa en Ma en KOP OMHOOG! De groeten van alle familieleden en RADIO 538.. Bedankt!!”
Tja, dan ben je wel effe aan het slikken!

Tijdens mijn oponthoud in Zagreb, had ik veel chocolade mee genomen, maar ook mini-mars, -bounty, -nuts en -kitkat’s ingeslagen en had mijn rugzak vol gestopt met deze, omdat ik door voorgaande wachten die ik had gelopen (ook al waren dit er weinig, omdat het Bataljon de meeste van deze taken op zich nam), wist dat kinderen zich altijd aan de poort kwamen bietsen!
Zo ook dit keer! Ondanks de kou, ondanks dat het Kerst was, stonden er altijd kinderen in alle leeftijden! Ik kon het niet laten en ondanks dat het niet mocht, grabbelde ik in mijn rugzak, om vervolgens met een hand vol deze uit te delen aan de kinderen. Ik had niet genoeg en een meisje, ik schat haar een jaar of 4, werd naar voren geduwd om ook iets te krijgen, keek me dringend aan,

Ik draaide me om, pakte nog wat mini-reepjes en gaf haar deze door het hek! Ze keek me aan en op haar beste Engels; “Merri Gristmus Surr!” waarna ik toch echt even moest worden afgelost en een traan of wat in de schuilplaats onder de wachttoren heb moeten bijkomen!

Na het verstrijken van de wacht, zijn we voor een potje schaken en klaverjassen de ‘rokerige’ bar in gegaan! Alleen die geuren zullen mij altijd bij blijven.. Om het nog mooier te maken, kwam er om 23:00 uur nog een konvooi met brandstof en dus ook Post (!) binnen. Hierdoor was iedereen nog blijer! Net of ‘Santaclaus’ was langs geweest!

Srebrenica, 24 december 1994 (Kerstavond)

Voor vier dagen is een wapenstilstand afgelegt! Niet dat we ons nu veilig wenden, want op feestdagen kan er wel eens ‘in de lucht’ worden geschoten. Een mooie kerstgedachte, alleen of iedereen zich er aan zal houden?

Het thuisfront nog even gebeld, om hun een goede kerst te wensen, opdat ik voorzag dat het met Kerst wel eens druk kon zijn, toen ik hoorde dat ik morgen Radio 538 moest luisteren! Veel wilde ze niet zeggen, maar het belang klonk groot! Via mijn collega heb ik snel een transistor-radio geleend, zodat ik deze bij me kon houden als ik morgen op wacht sta.

Om 23:00 uur werd iedereen van het geneeskundige team bij elkaar geroepen door onze Luitenant in de verbandplaats. Daar in ‘de huiskamer’ ontving iedereen een ‘kerst-geschenk’! Vol trots liet hij zien dat bij het laatste bloedtransport niet alleen post mee gesmokkeld had, maar ook een andere voorraad! En zonder dat we er erg in hadden, zaten we 10 minuten later ineens aan de Bacardi-Cola en andere sterke drank!

Toen om twaalf uur de administratie ons een fijne Kerst kwam wensen, opende de Luitenant flessen champagne en toosten we op de Kerst en een goede laatste afloop van onze missie! En also het niet mooier kon, werd er van beneden geschreeuwd dat het begonnen was met sneeuwen!

Alsof het al ouderjaarsavond was, stond iedereen buiten, werd een houtkachel aangestoken en toosten we met de champagne! Nadat ik mijn champagne op had, ben ik mijn mandje ingedoken! Morgenochtend vroeg op, voor de wacht!

Srebrenica, 16 december 1994

Wederom beschoten! Tja, dan weet je weer wáár je zit! Je went er aan en schrikt niet eens meer van de fluitende kogel(s) om je heen! Nu al hebben we een eigen motto: “Zodra je de kogel nog hoort fluiten, is er niets aan de hand.. Hoor je deze niet meer, is het té laat!”

Onze luitenant heeft een bloedtransport gepland, omdat we ‘geen vers’ bloed meer hebben. Uiteraard een smoes, om zo de laatste post nog de enclave binnen te krijgen. Een nobele gedachte en hopen dat het lukt. Nog maar een paar dagen, tot aan de kerst!

Srebrenica, 13 december 1994

Vandaag hebben we de bar ‘kerst-klaar’ gemaakt! Profesorisch met wat we hebben, is een boom geplaatst met daarin lichtjes die de CSM had mee genomen. Ook ontvangen we bij de post, kerstkaarten van mensen die we niet eens kennen! Leuk om te lezen, grappig om te zien!
Omdat we geen of weinig stroom hebben, wordt de koffie in gamellen gebracht door de keukengroep, maar hebben we alleen suiker en geen melk.. Ook de temperatuur zakt nu ook overdag onder het vriespunt en electrische kachels zijn er niet. Nu hebben we zelfgemaakte houtkachels in de bar en Ops-room, waarvan de afzuiging niet echt goed is! Wanneer je zit, zit je net onder het rookgordijn, maar als je opstaat, sta je midden in de rook!

Wel hebben we hierdoor een nieuw soort sport van gemaakt, om de blokken hout in de bar te kloven! Weddenschappen (voor de eer) worden gehouden en pelotons dagen elkaar uit om in één keer het blok door te krijgen. Daarnaast wordt dit ook als extra dag-taak gezien, maar niemand die hier om maalt! Het houdt je ook overdag warm! Iedereen had via het thuisfront kaarsen laten versturen, waardoor, als we geen stroom mochten gebruiken, de kaarsen op tafel kwamen, wat een bijzonder effect gaf. Je ziet mensen Risk spelen onder het kaarslicht of met meerdere kaarsen een potje klaverjassen. Gek genoeg accepteerd iedereen het. Ook ik, terwijl ik nog géén week geleden nog de overvloed had in Zagreb, het ‘niets’ hebben, mij méér bevalt, omdat wij het samen ondergaan!

Ook de taken rond Kerst en Oud en Nieuw zijn verdeeld! Op eerste kerstdag ga ik wacht lopen en op tweede kerstdag is er voor onze Compagnie een Kerstmaaltijd. Het zal wel niet veel zijn omdat de voorraadstanden er nog steeds zo beroerd bij staan, als toen ik op verlof ging. Gelukkig is het overdag best vertoeven in de eetzaal en de geroosterde broodjes met Pindakaas en suiker, gaan er nog net zo in, als voor mijn verlof! Ook het eten wordt gerantsoeneerd, zodat ook hier met kerst wellicht wat extra kan worden bereidt! Het is behelpen, maar nogmaals is en blijft de sfeer goed!

Mensen van het kwartiermakerspeloton van het 13e zijn hier al, om voertuigen en voorraden (geneeskundig) over te nemen. Dus veel onderhoud aan voertuigen en controlle van mijn medicijnen en verbanden! Gelukkig hoef ik weinig te doen, omdat de meeste geneeskundige voorraad is verbruikt in het hospitaal!

Srebrenica, 12 december 1994

Nu ik dit schrijf is er in de afgelopen dagen veel gebeurd! In een kort overzicht zal ik vertellen hoe alles ging:

9 december hadden we nog geen clearence, waardoor meesten op de uitnodiging van het Rotatie-feest waren ingegaan. Dit resulteerde dat men flink aangeschoten het bed in gingen. De nachtrust was van korte duur, want om 3:45 uur stond de Luitenant (overigens niet nuchter) aan mijn bed me een verfrommeld papier! Dit bleek een fax-bericht te zijn, met daarop de clearence om te kunnen vertrekken! “over een half uur verzamelen!” werd me toegeroepen, terwijl hij verder liep om ook de rest te wekken. Binnen enkele minuten stond iedereen naast zijn bed en waren we allemaal in rep en roer..

Binnen enkele seconde schoot door mijn hoofd, dat Nick bij zijn Zweedse vriendin sliep, welke aan de andere kant van het kamp was en dus niet op de hoogte was van ons voortijdig vertrek. “Fuck!”
Snel regelde ik dat mijn spullen gepakt werden en dat deze naar de bus werd gebracht en snelde ik het gebouw uit! Na 6 of 7 minuten als een gek te hebben gerend, kwam ik bij de Pre-Fab van de Zweedse Luitenante en bonste ik op de deur. Geschrokken deed ze open. “Tell Nick, we are leaving! And hurry.. We leave whitin 30 minutes!!”

Na een snelle run terug naar het Nederlandse kamp, stond iedereen al klaar voor het appél. Snel sloot ik me bij de groep en keek haastig rond. Mijn tassen waren gepakt en lagen nog achter ons, om later in de bus te gooien. Na enkele minuten werd er een “telling” gedaan of iedereen aanwezig was, toen ik Nick zag aansluiten..

Na de tassen te hebben geladen, stapten we de bus in, op weg naar Zvornik.. Raar genoeg zat iedereen bij dit punt op hete kolen. Hier was de bus gegijzeld geweest en wij waren het eerste transport richting de enclave, sinds die tijd! Ondanks dat we ivanuit de lucht in de gaten werden gehouden en in direct contact stonden via de Sat-Com, was iedereen toch zenuwachtig, maar er gebeurde niets! En ná een rit van ongeveer 10 uur werden we met luid applaus op de compound ontvangen! Of ze blij waren ons te zien, of omdat wij ook post bij ons hadden, laten we maar in het midden

Het is overigens ook kouder geworden, of het lijkt tenminste zo! Natuurlijk zitten we nog in mini-mini-mini-mize, er is weinig tot géén warm water, verlichting tot aan 22:00 uur en over het verschil van eten, in vergelijking met Zagreb, zullen we het maar niet hebben, maar niemand van ons klaagt! Omdat er geen brandstof is, hebben we een ‘spaar-programma’ opgelegd gekregen, om zo brandstof (dus electra en dus warm water) uit te sparen, zodat we met kerst kunnen douchen!

Ook heb ik direct bij aankomst het thuisfront gebeld en verteld dat er geen ‘vervroegde thuiskomst’ in zat! De teleurstelling was duidelijk te horen, maar kon ze wel vertellen dat ik 11 januari in het nieuwe jaar voorgoed in Nederland zou terug keren! Nu nog maar één maand! 30 dagen!!